Bugun...


İhsan KURT


Facebookta Paylaş









BU KİTAPLAR NEDEN OKUNMALI?
Tarih: 01-07-2019 07:42:00 Güncelleme: 01-07-2019 07:42:00


N. Warburton Ve I. Calvino’nun İki Kitabını Neden Okumalıyız?

 

Hep okumaktan bahsederiz ya. Bazen de nutuk çeker, akıl veririz. Bütün bunları yaparken de dönüp kendimize pek bakmayız. Kendimizin neden okumadığı veya az okuduğu sorulduğunda da peş peşe birçok bahaneler sıralarız.

 

Aslında söylediğimiz kadar çok da kolay değildir okumak. Emek ister, özen ister, dikkat ister, zevk ister. Hatta aşk ister, aşk… Okuma aşkını yaşamayı gerektirir. Öyle ki Maksim Gorki, fırıncı çıraklığı yıllarında, Tolstoy’un bir hikâyesini okurken, öylesine kendinden geçermiş ki, acaba kâğıdın içinde büyülü bir şey mi var diye havaya kaldırıp bakarmış. İşte böyle bir okuma da bir başka anlayış, bir başka arayıştır.

 

Özellikle bir aşkla ve şevkle okumayı isteyenler için birçok engeller söz konusudur. Başta da ömrün kısa, kitapların çok sayıda olması. Yani her isteyen her istediği kitaba ulaşsa bile istediği sayıda kitap okuma aşkını yerine getiremez. Belki de bu istek birçoğunun içinde bir ukde olarak kalır gider.

 

Elbette düşünüldüğünde tam çözüm olmasa da bazı yollar, yöntemler akla gelebilir. Yani okumak isteyen, istediği sayı kadar olmasa da okur. Yahut okumak istediği kitaplar hakkında doyurucu olmaya yakın başka kitaplarla bu arzu yerine getirilebilir. Peki, böyle kitaplar da var mı? Haberdar olmadan, araştırmadan “yok” diyemeyiz elbette. Nitekim bu tür kitaplardan olduğunu düşündüğüm iki kitaptan bahsedeceğim:

 

Italo Calvino’nun “Kalsikleri Niçin Okumalı?” adındaki eserinin dışında felsefenin klasikleriyle ilgilenenler için, tam da bu soruya olumlu cevap verebilecek bir kitap olduğunu söyleyebilirim. Belki benim de ulaşamadığım bu tür başka kitaplar da vardır. Nıgel Warburton “Klasiklerle Felsefe” adındaki kitabı gerçekten çok dikkat çekici ve önemli geldi bana. Çünkü bu konularda yazılmış olan, daha doğrusu bütün dünya tarafından kabul görmüş temel sayılabilecek 32 felsefi eser farklı bir yöntemle irdelenmekte, okuyucuya damıtılmış bilgileri sunmaktadır. Yazar her eser için anahtar kelime, kavram veya başlıklar belirlemiş. Bunları ilgili eserlerden titizlikle çıkarmış ki okuyucu olarak bahsedilen eserin tamamını okumuş gibi bir kanıya ulaşabiliyorsunuz. Calvino’nun eserine göre daha metodolojik bir kitap olduğu söylenebilir.

 

Klasiklerle Felsefe Platon’un Devlet’inden Aristoteles’in N. Etik’ine 32 felsefeci ve bunların eserlerinin tamamını okumak isteyip de okuma zaman ve fırsatı yakalamayanlar için neredeyse tekraren okunması gereken bir kitap özelliği taşıyor. Kitapta önemli eseri ile birlikte adı geçen diğer yazarlar arasında Boethıus, Machıavellı, Montaıgne, Descartes, T.Hobbes, Spınoza, J.Locke, D.Hume, Rousseau, Kant, T.Paıne, Schopenhauer, J.Stuart Mill, S.Kıerkegaard, K.Marx, F.Nıetzsche, B.Russell, A.J.Ayer, Collıngwood, J.P.Sartre, K.Popper, L.Wıttgensteın, Thomas Kuhn, J.Rawls yer almıştır.

 

Italo Calvino’nun Klasikleri Niçin Okumalı adındaki eseri genel hatlarıyla okuyucuyu daha çok klasikleri okumaya yönlendiren bir yaklaşım içerisindedir. Yazar “Niçin okumalı?” sorusuna cevaplar verdiği, kendince önemli olan önerileri ve fikirlerini daha çok “klasik”in ne olduğunu açıkladığı 14 madde içerisinde özetler.  Yazar, klasikleri hakkında “okuyorum” sözünü değil, genellikle “yeniden okuyorum” sözünü işittiğimiz kitaplar olarak tanımlar. Daha sonra bu temel fikrine diğer maddelerde açıklama da getirir. O zaman ister istemez aklıma ‘her okuyucunun muhakkak bir klasiği olabilir’ düşüncesi geliyor. Çünkü benim de az da olsa bazı kitapları iki defa okuduğum, birçok kitap arasında tekrar okumayı düşündüğüm kitaplar vardır. Mesela sebebini, nedenini ilk anda pek izah edemeyeceğim Hilmi Ziya Ülken’nin Aşk Ahlakı benim klasiklerimden biridir. Baştan sona iki defa okuduğum, zaman zaman bazı bölümlerini, sayfalarını tekrar tekrar okuduğum bu kitabım yıprandığı için yeni bir baskısını alma durumunda kaldım. Calvino’nun dediği gibi bu kitabı “söyleyecekleri asla tükenmeyen bir kitap” olarak gördüğümden olsa gerek dönüp dönüp okumaktan sıkılmıyorum.

 

Calvino’nun adı geçen kitabında “klasik” olarak Batı ve Rus edebiyatından örnekler sıralanmaktadır. İlgi çekici olan ise Doğu Edebiyatından sadece bir örnek alınmış olmasıdır. O da Nizami’nin Yedi Prenses adındaki eseridir. Bu anlayış elbette yazarın bir seçimi olarak kabul edilebilir. Ancak sınırlı sayfadaki bir kitapta tespit edebildiğim 36 yazar ve eserinden bahsetmesi en azından klasik eserler hakkında okuyucuya bazı mesajlar da vermektedir. Eserden yazara ve yazardan esere bir yöntem izleyen yazılar, deneme ve derlemeler meraklı okuyucuların bazı bilgilere ulaşmasını da sağladığı için Calvino’nun kitabı önem arz etmektedir. Warburton’un kitabı gibi her klasik için aynı yöntem uygulanarak yazılan bir kitap olmamasına rağmen genellikle çözümlemelerde ve tanıtımlarda daha derinlikli açıklamalara yer verilmiştir.

 

Buraya kadar yazılanların bir kısmından da anlaşılacağı gibi hangi türden olursa olsun birçok klasik eseri okumak isteyip de okuyamayanlar bahsedilen iki kitabı da okumasında yarar olacaktır. En azından okumayı bir tutkuya dönüştürenler bu iki kitapta belki ömürlerinde okumaya fırsat bulamayacakları eserlerle ilgili genel bir bilgiye ulaşarak konu ile ilgili meraklarını giderme fırsatı bulabileceklerdir.



Bu yazı 1944 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
YAZARLAR
SON YORUMLANANLAR
YUKARI